Obsesif Kompülsif Bozukluk (OKB)

Halk arasında TAKINTI HASTALIĞI olarak da bilinen (Obsesif Kompülsif Bozukluk) OKB, 1970’li yıllara kadar tedavisi olmayan bir hastalık olarak nitelendiriliyordu. Ama şimdilerde, biyolojik ve genetik faktörün de önemli rol oynadığı bilinen bir hastalık olarak kabul edilmektedir.

OKB, beyindeki Seratonin isimli hormonun (mutluluk hormonu) yeterli düzeyde salgılanmaması sonucunda, çevresel faktörlerin de etkisiyle ortaya çıkmaktadır. Beynin emin olma mekanizmasının bozulduğu OKB sebebiyle hastalar günlük hayatlarını diğer insanlara göre daha zor geçirir. Aslında pek çok şeyde başarılı olacakken potansiyellerini saplantı halindeki takıntılarla öldürüyorlar.
En sık görülen türü temizlik hastalığıdır. Örneğin; Evi temiz olduğu halde her gün evini tekrar tekrar temizlemek, bir sildiği yeri tekrar silmek, silkelediği çarşafı belirli bir sayı kadar silkelemek (20 defa silkeliyorsa 19 ve ya 21 defa değil her zaman 20 defa) gibi, toplu taşıma araçlarında hiç bir yere dokunamamak, dokunursa da peçetelerle dokunmak gibi. Bu tarz takıntısı olan hastalar eve gelir gelmez üstlerini başlarını kapının önünde çıkarır, hemen duşa girer (bazı hastalar 3-4 saat duşta kalır) günlük bir paket sabun bitirir vs. Ellerini sürekli yıkadıkları için ellerinin derileri kalkmış ve çok acı çeken hastalar da mevcuttur.
OKB, akli dengeyi bozmaz bilakis, gayet normal, sağlıklı, dürüst ve çoğu da başarılı insanlardır. Beyinde emin olma mekanizması bozulduğu için kendilerine güvenleri azalmakta ve son derecede mutsuz olmaktadırlar.
Bazı hastalar kapıyı, ocağı, TV’yi vs. kapatmalarına rağmen tekrar tekrar kontrol ederler. Bazı hastaların örneğin evinden aşağıya defalarca inip çıkmışlığı vardır. Bakmazsa, kontrol etmezse dayanılmaz bir sıkıntı duyar. Hastalığın temel özelliği tekrarlayıcı düşünce ve hareketlerdir. Bu tarz tekrarlamalar azaltır ama kronikleşmesine de sebep olur.
Tedavide ilaç kullanımı dışında en etkili yöntem ERP’dir. (Explosure Response Provention). “Explosure” İngilizcede kendini maruz bırakma, üstüne gitme; “Response Provention”da tepkiyi önleme demektir. Yani, sana pis gelen şeylerden kaçmayacaksın, toplu taşıma araçlarında peçete kullanmayacaksın, tutacakları tutacaksın vs. Tabi ki bu o kadar zordur ki hastalar için, yavaş yavaş belli bir program dâhilinde yapılmalıdır.
Hastaların çoğunda ilaç tedavisi sonuç vermektedir. Yalnız bu ilaç tedavisi süresi yaklaşık 1,5 – 2 yıl sürmelidir. Unutulmamalıdır ki, OKB tekrarlama riski çok yüksek olan bir hastalıktır.
Dünya nüfusunun yaklaşık %3’ünde görülmektedir. Türkiye’de toplum taramalarından elde edilen sonuca göre 1,5 – 2 milyon kişi bu hastalıkla mücadele etmektedir (Bu orana gizli bir salgın desek yeri olur).
Belli Başlı Takıntı Türleri
Bulaşma => Pislik ve mikrop bulaşması korkusu. Halk dilinde Temizlik Hastalığı.
Şüphe ve kontrol => Bir şeyleri tekrar tekrar kontrol etme.
Düzen => Her şey yerli yerinde olmalı, halk dilinde Simetri Hastalığı.
Sayma => Kötü bir şeyler olacağını düşünüp tekrar tekrar dua etme (ritüel haline getirme), plaka numaralarını çarpıp bölme, sokakta taşları sayma vb.
Hastalık => Kötü bir hastalık var şüphesi ile sürekli doktora gitme.
Büyüsel => Sevdiği birinin öleceğini düşünerek veya ondan ayrılacağını düşünerek örneğin; kapıdan girerken dışarı çıkıp tekrar içeri girmek ve bunu belirli bir sayıda yapmak. Yoksa düşündüğü gerçekleşir korkusu.
Biriktirme => Buna göre hasta önceleri elindekileri atmamaya başlar, elindekilerin hatırası olduğunu düşünür ve evi meşhur çöp evlerine döner. Aslında bunları biriktirenler pis insanlar değillerdir. Sadece attıkları zaman sevdiklerine zarar geleceği endişesi taşırlar.

Aysan Baş

Hayatı insan sağlığı yolunda düşünerek, yazarak geçmiştir. Sağlık bilimlerinde okumakta.

Next Post

Sarıgül’ün Şişli’deki 500 Milyon Dolarlık Oyununu Yargı Bozdu!

Çar Tem 18 , 2018
Şişli Belediyesi’nde 500 milyon dolar değerindeki binaları İstanbul Şişli Vakfı’na 1 TL karşılığında devreden kararı mahkeme durdurdu. Şişli Belediye Başkanı Hayri İnönü, değeri 500 milyon doları bulan binalar için harekete geçti. Vakfa devredilen binalar için dava açan İnönü, devir yapılan binaların listesini çıkardı. 9 BİNAYI VAKFA DEVRETMESİ MAHKEMELİK OLMUŞTU Sembolik […]
Hayri İnönü

Son Yazılar

%d blogcu bunu beğendi: